Hugo de Groot, Willem van Oranje en Antoni van Leeuwenhoek: Delft staat vol met standbeelden van beroemde historische namen. Toch ontbreekt er volgens de Dolle Mina’s iets belangrijks in dat rijtje: een vrouw. Daarom proberen ze nu stadsoprichter Rikarde van Holland op een sokkel te krijgen.

Alsof hij de baas van de Markt is, torent het bronzen beeld van Hugo de Groot hoog boven alles en iedereen uit. Dat is ook niet voor niets: de geboren Delftenaar geldt als een van de grondleggers van het moderne internationaal recht.
Die stadsgeschiedenis levend houden, is belangrijk volgens Zaare Molenaar van Dolle Mina’s Delft. “We hebben hier grote mannelijke helden gehad waar we bij stil moeten staan. Maar ondertussen negeren we wel onze stadsmoeder Rikarde van Holland. Beide perspectieven, van man én vrouw, zijn essentieel om ons eigen verleden te begrijpen.”
Wie was Rikarde van Holland?
Rikarde van Holland was een invloedrijke adellijke vrouw die in de dertiende eeuw in Delft woonde. Haar neef, graaf Willem II, verleende Delft in 1246 stadsrechten vanuit haar huis. Rikarde had veel bezittingen in het gebied en droeg bij aan de groei van de jonge stad. Om die reden wordt zij vaak de stichteres van Delft genoemd.
Aardbeien en watermeloen
Langzaam druppelt de Delftse markt vol met mensen die, geharnast in een dikke laag zonnebrand, bakjes aardbeien en mootjes watermeloen inslaan.
“Jezus, de Dolle Mina’s? Ik wist niet dat die nog bestonden”, lacht marktbezoeker Flip. Wel vindt hij het een sympathiek initiatief. “Een vrouwelijk standbeeld? Wie zou daar iets tegen kunnen hebben? Vrouwen hebben op elk gebied een inhaalslag te maken.”
Voorbijganger Albert is het daar roerend mee eens. “Ik ken die Rikarde helemaal niet. Maar het lijkt me wel mooi voor het straatbeeld als het half man om half vrouw is, ofzo.”

Het Melkmeisje
Toch kent het Delftse straatbeeld wel degelijk een paar vrouwelijke standbeelden. Neem Het Melkmeisje naast de Nieuwe Kerk, dat zelfs een van de bekendste van de stad is.
Zaare wil daar direct een kanttekening bij plaatsen: “Het Melkmeisje is een vrouw in een verzorgende rol. Veel vrouwen zijn op die manier afgebeeld: ten dienste van. Heel subtiel, zonder dat je het doorhebt, bevestigt het straatbeeld hier een traditionele rol van de vrouw.”

Een Delfts standbeeld dat deze traditionele rol lijkt te doorbreken is dat van Geertruyt van Oosten bij de Oude Kerk. Zij was een veertiende-eeuwse begijn: een gelovige vrouw die vroom en zelfstandig leefde. Vanwege de wonderen die aan haar werden toegeschreven, werd zij na haar dood als zalige vereerd.
Hoewel dit beeld meer in de buurt komt van wat Zaare graag ziet, heeft ze er nog altijd haar bedenkingen bij. “Vrouwen hadden niet enkel een religieuze of spirituele rol, maar waren ook bestuurlijk actief. Daar moeten we eens ruimte voor maken.”
Speurtocht langs mannen
Terwijl Zaare terugloopt naar de Markt en nog een laatste afkeurende blik op Het Melkmeisje werpt, banjert er een groepje schoolkinderen langs. Ze zijn bezig met een speurtocht waarbij ze standbeelden moeten zoeken.

Ook hen valt op dat bijna alle beelden van mannen zijn. “Mannen en vrouwen zijn toch gelijk? Maar volgens mij dachten ze daar vroeger anders over”, concludeert Sjoerd (10).
Om hun voorstel officieel bespreekbaar te maken in de Delftse gemeenteraad, moeten de Dolle Mina’s de petitie als burgerinitiatief indienen. Daarvoor hebben ze minimaal 300 handtekeningen nodig van inwoners van Delft van 14 jaar en ouder. Op dit moment zijn er ongeveer 250 handtekeningen verzameld.
De feministische actiegroep wil het burgerinitiatief na de zomervakantie aanbieden aan erfgoedwethouder Hélène Oppatja en burgemeester Alexander Pechtold.
Dit is een artikel van mediapartner Omroep West