De gemeente Delft heeft een boete van 25.000 euro gekregen van de Autoriteit Persoonsgegevens (AP). Dat doet de privacywaakhond in verband met het onderzoek dat de gemeente deed naar onder meer de Al-Ansaar Moskee. Woensdag 4 februari bood de gemeente excuses aan bij de moskee in Voorhof voor dit onrechtmatig uitgevoerde onderzoek.

Volgens de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) heeft de gemeente Delft persoonsgegevens gebruikt zonder ‘duidelijke wettelijke basis’. Dat schrijft AP in een brief aan burgemeester en wethouders (B&W).

Het ging daarbij ook om gevoelige informatie, zoals religieuze overtuigingen. Religie valt onder extra beschermde persoonsgegevens. Zulke gegevens mogen alleen in uitzonderlijke gevallen worden verwerkt. Dat was hier volgens de toezichthouder niet het geval. Vooral hierom noemt de AP de overtreding ‘ernstig’.

Periode van grote zorgen
Het onderzoek waar het om gaat is een zogenoemde ‘krachtenveldanalyse’ uit 2017. Die analyse bracht personen, relaties en verhoudingen binnen de islamitische gemeenschap in Delft in kaart. In het document stonden onder meer namen, onderlinge relaties en beschrijvingen van overtuigingen. De gemeente gebruikte de analyse om haar ‘informatiepositie te versterken’.

Voormalig burgemeester Marja van Bijsterveldt stelde eerder dat het onderzoek plaatsvond in een periode van grote zorgen over radicalisering en uitreizigers. In deze en voorgaande jaren werd Nederland opgeschrikt door in Nederland geboren jongeren die afreisden naar Syrië, om daar deel te nemen aan de strijd van IS. Vanuit het Rijk en veiligheidsdiensten werd gemeenten daarom gevraagd om alert te zijn.

De analyse had volgens de gemeente één doel: voorkomen dat jongeren uit Delft (weer) zouden vertrekken naar oorlogsgebieden.

Beschermde gegevens
De Autoriteit Persoonsgegevens erkent die context, maar stelt dat dit de gemeente niet ontslaat van haar eigen verantwoordelijkheid. De toezichthouder vindt dat Delft had moeten weten dat het gebruik van deze informatie niet was toegestaan.

Vergoeding voor Al-Anssaar
De boete blijft beperkt tot 25.000 euro. Dat komt doordat het om een eenmalige situatie ging, met een relatief kleine groep van 16 betrokkenen. Ook werkte de gemeente mee aan het onderzoek en erkende zij dat fouten zijn gemaakt. Volgens de toezichthouder is herhaling daardoor niet waarschijnlijk.

De gemeente heeft inmiddels excuses aangeboden aan stichting Al-Ansaar. Er zijn gesprekken gevoerd tussen de burgemeester en het bestuur van de moskee. Ook vergoedt de gemeente 15.000 euro aan door Stichting Al-Ansaar gemaakte juridische kosten. Daarmee ziet Al-Ansaar af van verdere juridische stappen.

Herstel van vertrouwen
Het college heeft ervoor gekozen de boete te accepteren en geen bezwaar te maken. Volgens de gemeente had dat juridisch gezien gekund, maar zouden nieuwe procedures tot onrust leiden.

Volgens het college is de kwestie hiermee afgesloten. De gemeente wil zich nu richten op herstel van vertrouwen en samenwerking. In de komende periode blijft er aandacht voor het contact met de islamitische gemeenschap. Het college spreekt van ‘een nieuwe fase’.